Khmer Circle: "War-time reparation" payment to Vietnam - still?
$$$
ដោយ ហេង រស្មី
2018-12-29
rfa

សកម្មភាពដឹកជញ្ជូនឈើពីក្នុងឧទ្យានជាតិវីរជ័យ ក្នុងខេត្តរតនគិរី ប្រទេសកម្ពុជា ទៅប្រទេសវៀតណាម កាលពីខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០១៧។ Photo courtesy of EIA
Photo courtesy of EIA
អង្គការចលនាមាតាធម្មជាតិឲ្យដឹងថា អាជ្ញាធរខេត្តរតនគិរី និងរបបលោក ហ៊ុន សែន បន្តធ្វើព្រងើយចំពោះវីដេអូ ដែលបានលាតត្រដាងអំពើពុករលួយរបស់អាជ្ញាធរពាក់ព័ន្ធក្នុងខេត្តនេះដែលឃុបឃិតជាមួយឈ្មួញវៀតណាមកាប់បំផ្លាញព្រៃអភិរក្សរបស់ជនជាតិដើមភាគតិចចារ៉ាយ អស់ជាង ១ពាន់ហិកតារ កាលពីពេលថ្មីៗនេះ។ មន្ត្រីអង្គការនេះ បានអំពាវនាវឲ្យពលរដ្ឋខ្មែរ និងយុវជន នាំគ្នាការពារធនធានធម្មជាតិដោយខ្លួនឯង ខណៈដែលអាជ្ញាធរពាក់ព័ន្ធរបស់លោក ហ៊ុន សែន អសមត្ថភាព។
អង្គការមាតាធម្មជាតិ សន្និដ្ឋានថា ដំណោះស្រាយបញ្ហាព្រៃឈើ គឺមានតែក្រុមយុវជន និងប្រជាជនខ្លួនឯងទេ ត្រូវបង្កើតកម្លាំងសាមគ្គីគ្នាការពារធនធានធម្មជាតិដោយខ្លួនឯង ប្រសិនបើជឿជាក់របបលោក ហ៊ុន សែន និងក្រសួងបរិស្ថាន មិនយូរទេព្រៃឈើនៅកម្ពុជានឹងរលាយទាំងស្រុង។ ការលើកឡើងបែបនេះ ក្រោយពីពួកគេបានបង្ហាញវីដេអូជាសាធារណៈរកឃើញថា ឈើមូលធំៗជាង ១ ពាន់ហិកតារ (១.២០០) ឋិតនៅក្បែរព្រំដែនកម្ពុជា-វៀតណាម នៃឃុំសេសាន ស្រុកអូរយ៉ាដាវ ខេត្តរតនគិរី ត្រូវបានអាជ្ញាធរមូលដ្ឋាន និងសមត្ថកិច្ចពាក់ព័ន្ធមួយចំនួន ប្រព្រឹត្តអំពើពុករលួយ លក់ព្រៃឈើទាំងមូលឲ្យឈ្មួញវៀតណាមខុសច្បាប់។
ស្ថាបនិកអង្គការមាតាធម្មជាតិ លោក អាឡិកហាន់ដ្រូ ហ្គាន់សាឡេស ដេវិតសិន ( Alejandro Gonzalez Davidson ) ឲ្យដឹងនៅថ្ងៃទី២៨ វិច្ឆិកា ថា របបក្រុងភ្នំពេញគ្មានសមត្ថភាពការពារព្រៃឈើនៅកម្ពុជាទេ មានតែ គំរាមកំហែងដល់សកម្មជនបរិស្ថាន និងពលរដ្ឋនៅមូលដ្ឋាន ដែលចេញមុខរិះគន់បទល្មើសព្រៃឈើ និងភាពអសកម្ម របស់អាជ្ញាធរពាក់ព័ន្ធ។ លោកថា របបក្រុងភ្នំពេញតែងឆ្លើយដោះសារ យករួចខ្លួន ប្រសិនបើអង្គការ និងសកម្មជនបរិស្ថាន រកឃើញពីភាពមិនប្រក្រតីនៃការនាំឈើខុសច្បាប់ទៅវៀតណាម។ លោកគ្មានជំនឿសោះថា អង្គភាពប្រឆាំងអំពើពុករលួយ និងអាជ្ញាធររបបក្រុងភ្នំពេញ នឹងស៊ើបអង្កេតរកអ្នកពាក់ព័ន្ធ ឲ្យមកទទួលខុសត្រូវតាមច្បាប់ ព្រោះអ្នកដែលឃុបឃិតគ្នាលក់ព្រៃសហគមន៍ គឺជាមន្ត្រីនគរបាលយុត្តិធម៌ និងអាជ្ញាធរមូលដ្ឋាន៖ «យើងកុំអស់សង្ឃឹម ហើយកុំនៅស្ងៀមបើសិនជាយើងចង់ឲ្យព្រៃឈើ ឬធនធានធម្មជាតិដែលសេសសល់អាចការពារបានហ្នឹង។ ខ្ញុំថាគ្មានដំណោះស្រាយណាមួយក្រៅពីយើងលូកដៃហើយជួយការពារខ្លួនឯងទេ។ បើយើងនៅតែជឿជាក់តែសម្ដីរបស់រដ្ឋាភិបាល របស់ក្រសួងពាក់ព័ន្ធអាហ្នឹងគឺចប់ហើយ»។
អាស៊ីសេរីបានព្យាយាមទាក់ទងប្រធានអង្គភាពប្រឆាំងអំពើពុករលួយ លោក ឱម យ៉ិនទៀង តែលោកបានចាត់ឲ្យជំនួយការរបស់លោកទទួលទូរស័ព្ទរួចប្រាប់ថា លោកកំពុងជាប់រវល់ប្រជុំ នៅថ្ងៃទី ២៨ ខែធ្នូ។
ជនជាតិដើមភាគតិចចារ៉ាយ រស់នៅឃុំសេសាន ស្រុកអូរយ៉ាដាវ ថ្លែងមិនហ៊ានបញ្ចេញឈ្មោះ បង្ហើបថា មកទល់ពេលនេះ ព្រៃបម្រុងទុក និងព្រៃជំនឿរបស់សហគមន៍ភូមិប៉ាដល់ជាង ១ ពាន់ ២ រយហិកតារ ដែលពួកគាត់ ថែរក្សាច្រើនជំនាន់មកហើយនោះ ត្រូវបានកាប់បំផ្លាញអស់ទាំងស្រុង នៅរយៈពេលពីរខែចុងក្រោយនេះ។ ចំណែកសហគមន៍ដែលហ៊ានលាតត្រដាងរឿងនេះ ទៅប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ និងវិទ្យុអាស៊ីសេរី បំណងឲ្យអាជ្ញាធរទប់ស្កាត់បទល្មើសព្រៃឈើ ត្រូវបានសមត្ថកិច្ចគំរាមចាប់ដាក់គុក។ លោកសោកស្ដាយយ៉ាងខ្លាំង នៅគ្រាដែលប្រទះឃើញ ដើមឈើធំៗ ផ្ដល់ម្លប់បៃតង ដែលអ្នកភូមិតែងគោរពបូជាច្រើនឆ្នាំមកហើយ ត្រូវគេកាប់ធ្វើអាជីវកម្មគ្មានសល់ ហើយបច្ចុប្បន្ននៅសល់តែដើមឈើតូចៗគ្មានតម្លៃលើទីផ្សារអាចប្រើប្រាស់បាន៖ «បាទបានបាត់បង់អស់រលីងហើយព្រៃកន្លែងសម្រាប់បម្រុងទុកសម្រាប់ធ្វើផ្ទះសម្បែងប្រជាពលរដ្ឋ អាហ្នឹងក៏អស់ដែរ ហើយព្រៃអារក្សបីកន្លែង ក៏អស់ខ្ទេចខ្ទីដែរសុទ្ធតែឈើលេខមួយៗទាំងអស់ ហើយគគីរ ពពេល កកោះ អស់រលីងតែម្តង បាទៗគេដឹកទៅអស់ហើយឈើធំៗនោះ»។
មេឃុំសេសាន លោក សេវ ស្វែន ទទួលស្គាល់ថា ព្រៃសហគមន៍ពិតជាទទួលរងការកាប់បំផ្លាញអស់ទាំងស្រុងមែន តែសកម្មភាពកាប់ទាំងនេះធ្វើឡើងដោយពលរដ្ឋនៅមូលដ្ឋានខ្លួនឯង តែងលួចកាប់នៅពេលយប់។ លោកបដិសេធថា អាជ្ញាធរឃុំមិនពាក់ព័ន្ធការទិញលក់ឈើមូលក្នុងព្រៃនោះទេ ហើយកន្លងមកលោកតែងអប់រំពលរដ្ឋឲ្យនាំគ្នាអភិរក្សព្រៃឈើ។ លោកថា កន្លងទៅពលរដ្ឋជាង មួយរយគ្រួសារធ្លាប់គំរាមកំហែងលោក នៅគ្រាដែលលោកបានចាត់ឲ្យសមត្ថកិច្ចឈប់ស្កាត់បទល្មើសព្រៃឈើ៖ «អ្នកភូមិកាប់អស់ហើយខ្ញុំក៏ហៅអ្នកស្រុក អភិបាលស្រុក រងស្រុកហើយនឹងកងរាជអាវុធហត្ថ ប៉ូលិសទៅហាមឃាត់ហើយ។ ពេលយើងចេញទៅ គេទៅកាប់យប់ទៀតខ្ទេចខ្ទីអស់ហើយគេចេះតែចោទហ្នឹង។ អ្នកភូមិចេះតែធ្វើអ៊ីចឹង ខ្ញុំហាមប៉ុណ្ណឹងហើយឥឡូវគេថាមកដុតផ្ទះខ្ញុំទៀត មិនធម្មតាទេ»។
ជុំវិញការលើកឡើងរបស់មេឃុំរូបនេះ ត្រូវបានសហគមន៍ច្រានចោល ដោយអះអាងថា ជាលេសឆ្លើយយករួចខ្លួន។ ពួកគេអះអាងថា បើគ្មានការឃុបឃិតគ្នារវៀងអាជ្ញាធរមូលដ្ឋាន និងសមត្ថកិច្ចពាក់ព័ន្ធទេ ឈ្មួញជនជាតិវៀតណាមមិនអាចចូលមកអារឈើក្នុងទឹកដីខ្មែរដោយសេរីបាននោះទេ។ លោកបារម្ភថា ឈ្មួញវៀតណាម នឹងរកមធ្យោបាយ សូកប៉ាន់អាជ្ញាធរពាក់ព័ន្ធ កាប់ឈើមានតម្លៃនៅភូមិចំនួន២ ផ្សេងទៀត ឋិតក្នុងឃុំញ៉ាង នៃស្រុកអូរយ៉ាដាវ៖ «អត់ទេ រឿងនោះអត់មានអ្នកភូមិកាប់បំផ្លាញទេ មុនដំបូងមកពីអាជ្ញាធរគេអត់ជួយថែរក្សាជាមួយសហគមន៍បានជាគេជម្រះចេញឲ្យអស់។ ទំហំធំណាស់ ទំហំព្រៃរាប់ពាន់ហិចតារគេកាប់អស់រលីង»។
សកម្មជនបរិស្ថានដែលចុះឃ្លាំមើលបទល្មើសព្រៃឈើនៅតំបន់នោះ អះអាងថា អាជ្ញាធរខ្មែរ និងសមត្ថកិច្ចកម្ពុជា គឺជាចោរស្របច្បាប់ ដែលមានគំនិតទុច្ចរិតបំផ្លាញព្រៃឈើទាំងមូល ដើម្បីទទួលបានផលប្រយោជន៍ដោយមិនគិតពីតម្លៃព្រៃឈើ។ លោកថា ចោរស្របច្បាប់ទាំងនេះ ទទួលបានប្រាក់ខែពីពលរដ្ឋផង និងទទួលចំណូលពីជនល្មើសផង ធ្វើឲ្យធនធានធម្មជាតិរបស់កម្ពុជាវិនាសមហន្តរាយ។ លោកគ្មានជំនឿថា អាជ្ញាធរជាតិនឹងស៊ើបអង្កេតករណីនេះទេ ព្រោះរបបក្រុងភ្នំពេញគ្មានឆន្ទៈការពារព្រៃឈើ ដែលច្បាប់បានកំណត់នោះឡើយ៖ «ក្រសួងបរិស្ថានគាត់បង្កើតមកឲ្យស៊ីតែប្រាក់ខែរដ្ឋហ្នឹងមិនមានធ្វើការ ឬក៏មិនមានឥទ្ធិពលណាមួយដើម្បីទប់ស្កាត់ទៅលើបទល្មើសព្រៃឈើមិនថាស្រុកអូរយ៉ាដាវទេ គឺទូទាំងប្រទេសតែម្ដងបានន័យថា ដូចបាយឡុកបាយឡ អ៊ីចឹងវាពិបាកមែនទែន»។
ព្រៃសហគមន៍ភូមិប៉ាដល់ មានផ្ទៃដីជាង ១ ពាន់ហិកតារ ឋិតនៅជាប់ព្រំដែនកម្ពុជាវៀតណាម។ ព្រៃនេះសំបូរដោយដើមឈើមូលធំៗ ស្រស់បំព្រង ដែលសហគមន៍ធ្លាប់ស្នើ ឲ្យអាជ្ញាធរបង្កើតតំបន់អេកូទេសចរធម្មជាតិ បំណងបង្កើនប្រាក់ចំណូលដល់សហគមន៍ និងពង្រឹងយន្តការអភិរក្សជីវចម្រុះ។ តែមកទល់ពេលនេះដើមឈើធំៗ ត្រូវគេកាប់រំលំអស់ទាំងស្រុង ធ្វើឲ្យព្រៃនៅតំបន់នោះបាត់បង់សោភ័ណភាព មិនអាចបង្កើតតំបន់អេកូទេសចរបាន។
សកម្មជនបរិស្ថានដែលចុះស្រាវជ្រាវបទល្មើសព្រៃឈើនៅតំបន់នោះ កាលពីអំឡុងខែ វិច្ឆិកាកន្លងទៅ លោក ហេង ស្រស់ ប្រាប់ថា បើទោះបីជាពួកគេរកឃើញភស្តុតាងជាច្រើន ដែលបញ្ជាក់ព្រៃឈើទទួលរងការកាប់បំផ្លាញយ៉ាងគំហុក ក៏មិនត្រូវបានអាជ្ញាធរចាត់វិធានការទប់ស្កាត់ដែល។ លោកសង្កេតឃើញថា អាជ្ញាធរបង្ក្រាបបានតែអ្នករកស៊ីតូចតាច ដឹកតាមម៉ូតូ។ រីឯបទល្មើសព្រៃឈើទ្រង់ទ្រាយធំ អាជ្ញាធរមិនអើពើនោះទេ និងថែមទាំងបើកដៃឲ្យឈ្មួញដឹកជញ្ជូនដោយសេរី។ លោករកឃើញថា អំពើពុករលួយគឺជាដើមចម នាំឲ្យព្រៃឈើនៅកម្ពុជាថយចុះខ្លាំង ហើយលំហូរឈើខុសច្បាប់ទៅប្រទេសវៀតណាម អាចធ្វើទៅបាន ដោយសារឈ្មួញសូកប៉ាន់អាជ្ញាធរពាក់ព័ន្ធ៖ «អង្គការនានាក៏បានលាតត្រដាងដែរថា មានការដឹកជញ្ជូនឈើចេញពីប្រទេសកម្ពុជាទៅប្រទេសវៀតណាម តែសួរថា ហេតុអ្វីបានជាអាជ្ញាធរកម្ពុជាមិនមានការបង្ក្រាប។ នេះសបញ្ជាក់ថា អាជ្ញាធររបស់កម្ពុជាគឺបានទទួលសំណូកពីឈ្មួញរបស់វៀតណាមដែលបានសូកប៉ាន់មកលើអាជ្ញាធរកម្ពុជាហ្នឹង»។
ជនជាតិដើមភាគតិចបន្ថែមថា កន្លងទៅឈ្មួញជនជាតិវៀតណាម បានផ្តល់លុយឲ្យជនជាតិដើមភាគតិចចារ៉ាយជាង ១រយគ្រួសារ ( ១៨០ ) ដោយក្នុងមួយគ្រួសារ ៥០ ម៉ឺនរៀល ទៅ ១លានរៀល ជាថ្នូរកាប់រំលំឈើធ្វើអាជីវកម្មខុសច្បាប់នៅតំបន់នោះដែរ។ លើសពីនេះ កាលពីឆ្នាំ២០១៧ មន្ត្រីសង្គមស៊ីវិល រកឃើញឯកសារមួយច្បាប់ ដែលឈ្មួញខ្ចីដៃពលរដ្ឋ ស្នើសុំអភិបាលស្រុកអូរយ៉ាដាវ កសាងផ្លូវមួយខ្សែ ចំណាយប្រាក់រាប់ម៉ឺនដុល្លារ។ លិខិតនោះអ្នកភូមិចោទថា ការស្ថាបនាផ្លូវនោះ គឺជាប់ពាក់ព័ន្ធការលក់ឈើក្នុងព្រៃសហគមន៍ភូមិប៉ាដល់ ឲ្យឈ្មួញវៀតណាម អាចមានជាប់ពាក់ព័ន្ធអំពើពុករលួយជាប្រព័ន្ធ។
សេចក្តីរាយការណ៍របស់អង្គការចលនាមាតាធម្មជាតិ បន្ថែមថា ប្រភេទឈើដែលឈ្មួញកាប់រំលំនោះមាន ស្រឡៅ កកោះ គគីរ និង ផ្សឹកជាដើម បង្កឲ្យប៉ះពាល់ព្រៃគោរពបូជា និងប្រព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ចរបស់ ជនជាតិដើមភាគតិចចារ៉ាយនៅក្បែរនោះ៕
1 comment:
Hun Shit's legacy Win Win :
Win Win = Nguyen Nguyen = Viet Viet = Cambodia
will be a province of the evil Vietnam
Chbab in Cambodia is also known as Chbab Kdor
Ah Hun Sen.
The evil Vietnam wanted to swallow Cambodia because Vietnam knew that there were some cheap Khmers who will implement Vietnam's plan in exchange for money and power. Vietnam has found a perfect one named Hun Sen.
To Khmer people, Ah Prett Hun Sen is the worst Khmer traitor in history because he will lead Cambodia to extinction.
Post a Comment